Η αλιευτική περίοδος σολομού του Ατλαντικού στα ποτάμια της Αστούριας έκλεισε με 108 επίσημα αλιεύματα, το χαμηλότερο ποσοστό που έχει καταγραφεί ποτέ . Αυτός ο αριθμός αντιπροσωπεύει ένα νέο ιστορικό χαμηλό, ξεπερνώντας το προηγούμενο ρεκόρ των 130 σολομών το 2025, και υπογραμμίζει την ανησυχητική μείωση αυτού του εμβληματικού είδους στη βόρεια Ισπανία. Αυτή η κατάσταση οδήγησε τον Βασιλικό Σύνδεσμο Αλιείας Ποταμών της Αστούριας να υποστηρίξει ένα μέτρο που μέχρι πρόσφατα φαινόταν αδιανόητο: μια προσωρινή απαγόρευση της αλιείας σολομού, ώστε να επιτραπεί η ανάκαμψη των πληθυσμών σολομού.
Η μείωση δεν είναι μεμονωμένο περιστατικό. Σύμφωνα με τα αρχεία που τηρεί η ένωση, τα οποία χρονολογούνται από το 1949, η καλύτερη χρονιά ήταν το 1969, όταν αλιεύτηκαν 6.893 σολομοί στα ποτάμια της Αστούριας. Έκτοτε, η τάση είναι σαφώς αρνητική και τις δύο τελευταίες περιόδους, ο αριθμός των αλιευμάτων μόλις που ξεπέρασε τα εκατό. Η περιοχή με τους περισσότερους σολομούς στην Ισπανία βιώνει μια κρίσιμη κατάσταση που, σύμφωνα με τους ειδικούς, απαιτεί επείγοντα μέτρα.
Κατανομή αλιευμάτων ανά λεκάνη απορροής και αρνητικό ρεκόρ
Ανά λεκάνη απορροής, ο ποταμός Narcea συνέβαλε στην αλίευση των περισσότερων σολομών, με 66 να αλιεύονται πριν από το πρόωρο κλείσιμο της σεζόν στις 19 Ιουνίου , όταν και επιτεύχθηκε η καθορισμένη ποσόστωση. Τέσσερις επιπλέον σολομοί διατέθηκαν στο πρόγραμμα αναπαραγωγής ιχθυοτροφείων. Είκοσι τρεις σολομοί αλιεύτηκαν στον ποταμό Sella, δύο λιγότεροι από την προηγούμενη σεζόν. 14 στον Cares-Deva, διπλάσιος αριθμός από το 2015. πέντε στον Esva. και κανένας σολομός δεν αλιεύτηκε στον ποταμό Eo. Ο ποταμός Eo, για πρώτη φορά, δεν είχε αλιευθεί κανένας σολομός , γεγονός που υπογραμμίζει τη σοβαρότητα της κατάστασης.
Ο πρώτος σολομός της σεζόν, ο campanu, έσπασε επίσης αρνητικά ρεκόρ. Ήταν ο τελευταίος που αλιεύτηκε ποτέ, στις 26 Μαΐου , περισσότερο από ένα μήνα μετά την έναρξη της σεζόν στις 18 Απριλίου. Χιλιάδες ψαράδες προσπαθούσαν ανεπιτυχώς για εβδομάδες, προμηνύοντας μια πολύ κακή σεζόν, που θυμίζει τον ιστορικό campanu στον ποταμό Sella τα προηγούμενα χρόνια.
Η κρίση εκτείνεται σε ολόκληρο το Ατλαντικό τόξο
Το πρόβλημα δεν αφορά μόνο την Αστούριας. Στην Κανταβρία, η αλιευτική σεζόν ολοκληρώθηκε με μόλις τρία αλιεύματα, το χειρότερο ποσοστό που έχει καταγραφεί ποτέ . Εν τω μεταξύ, στη Γαλικία, τη Χώρα των Βάσκων και τη Ναβάρα, η αλιεία σολομού απαγορεύεται ήδη για την προώθηση της διατήρησης του είδους. Αυτή η πτωτική τάση επηρεάζει ολόκληρη την ακτή του Ατλαντικού και οι επιστημονικές μελέτες υποδεικνύουν τα θαλάσσια αίτια ως τον κύριο παράγοντα, αν και αναφέρουν επίσης την ιστορική πίεση της βιομηχανικής αλιείας στον ωκεανό και την αύξηση των αρπακτικών όπως οι βίδρες, οι κορμοράνοι και οι αρκούδες.
Η Ιβηρική Εταιρεία Ιχθυολογίας (SIBIC), ο κορυφαίος επιστημονικός φορέας της Ισπανίας για τα ψάρια, προειδοποίησε ότι οι πληθυσμοί του σολομού του Ατλαντικού έχουν μειωθεί κατά περισσότερο από 80% σε δέκα χρόνια (2015-2024) και ότι η κατάσταση στη χώρα είναι πολύ πιο σοβαρή από ό,τι παγκοσμίως. Ως εκ τούτου, ζητούν την ένταξή του στον Ισπανικό Κατάλογο Απειλούμενων Ειδών στην κατηγορία «κινδυνεύοντα», κάτι που θα συνεπαγόταν άμεση απαγόρευση της ερασιτεχνικής αλιείας, παρόμοια με την ιστορική απαγόρευση της αλιείας σολομού στη Γαλικία.
Αντιδράσεις και επόμενα βήματα
Ο Συντονιστής Οικολόγων της Αστούριας κατήγγειλε την περιφερειακή κυβέρνηση για τη «σιωπή» της και την άρνησή της να αναγνωρίσει την κρίσιμη κατάσταση του σολομού. Η ομάδα απαιτεί τολμηρά μέτρα, όπως η ανακήρυξη του σολομού ως απειλούμενου είδους και η επιβολή μορατόριουμ στην αλίευσή του , παρόμοια με την απαγόρευση της αλιείας σολομού του Ατλαντικού στην Κανταβρία από τους οικολόγους . Ζητούν επίσης να σταματήσουν τα προγράμματα αναπλήρωσης των αποθεμάτων, όπως αυτά εκτελούνται αυτήν τη στιγμή, υποστηρίζοντας ότι αυτά τα προγράμματα μειώνουν τη γενετική ποικιλομορφία. Εν τω μεταξύ, η Βασιλική Ένωση Αλιείας Ποταμών της Αστούριας, η οποία προειδοποιεί για το πρόβλημα εδώ και δεκαετίες, έχει εκφράσει την υποστήριξή της για μια προσωρινή απαγόρευση. Ο εκπρόσωπός της, Delfín Puente, δήλωσε ότι η προτεραιότητα πρέπει να είναι η προστασία και η διατήρηση του σολομού μέχρι την ανάκαμψή του , ακόμη και αν αυτό σημαίνει διακοπή της αλίευσής του για αρκετά χρόνια.
Η κεντρική κυβέρνηση έχει ήδη αναθέσει την εκπόνηση έκθεσης από την Επιστημονική Επιτροπή, η οποία συμβουλεύει την Επιτροπή Χλωρίδας και Πανίδας να αξιολογήσει την κατάσταση διατήρησης του σολομού του Ατλαντικού. Εάν η έκθεση καταλήξει στο συμπέρασμα ότι το είδος θα πρέπει να συμπεριληφθεί στον κατάλογο των απειλούμενων ειδών, η τελική απόφαση θα βαρύνει τις περιφερειακές κυβερνήσεις, οι οποίες θα πρέπει να ψηφίσουν για την έγκριση ή μη αυτής της ενισχυμένης προστασίας. Το προηγούμενο του ευρωπαϊκού χελιού, του οποίου η συμπερίληψη απορρίφθηκε παρά την κρίσιμη κατάστασή του, δημιουργεί αβεβαιότητα για το μέλλον του σολομού.
Ο Υπουργός Αγροτικών Υποθέσεων και Αγροτικής Πολιτικής του Πριγκιπάτου των Αστουριών, Marcelino Marcos, ανακοίνωσε ότι το υπουργείο του θα διεξάγει μια ενδελεχή ανάλυση του πληθυσμού του σολομού και ότι τις επόμενες ημέρες θα ληφθούν αποφάσεις βάσει επιστημονικών κριτηρίων. Η κυβέρνηση της Αστούριας έχει ήδη εφαρμόσει μέτρα τα τελευταία χρόνια, όπως η εκτροφή σε αιχμαλωσία, η δημιουργία αποθεμάτων αναπαραγωγής, η επέκταση των κλειστών αλιευτικών περιοχών και η μείωση της αλιευτικής προσπάθειας , με όριο έναν σολομό που αλιεύεται ανά ψαρά ανά εποχή. Ωστόσο, αυτά τα μέτρα δεν έχουν αντιστρέψει τη μείωση.
Η σεζόν του 2026 άφησε πίσω της έναν καταστροφικό απολογισμό, ενώνοντας περιβαλλοντολόγους, ψαράδες και επιστήμονες σε μια ενιαία έκκληση: απαιτείται άμεση δράση για να αποτραπεί η εξαφάνιση του σολομού του Ατλαντικού από τα ποτάμια της βόρειας Ισπανίας . Η τελική απόφαση εναπόκειται πλέον στις αρχές, οι οποίες πρέπει να σταθμίσουν την πίεση του κοινού, τις τεχνικές εκθέσεις και την επείγουσα ανάγκη προστασίας ενός είδους που βρίσκεται στα πρόθυρα της κατάρρευσης.
