Ενώ η παραγωγή αχιβάδων έχει μειωθεί κατακόρυφα στο Δέλτα του Πάδου, επιστήμονες στις Βαλεαρίδες Νήσους αναλύουν την προσαρμοστικότητα του καβουριού. Ο συνδυασμός της κλιματικής αλλαγής και της υψηλής οικολογικής πλαστικότητας επιτρέπει σε αυτό το είδος να αποικίσει μια μεγάλη ποικιλία οικοτόπων, από παράκτιες λιμνοθάλασσες έως υγροτόπους. Αυτή η κατάσταση έχει οδηγήσει κυβερνήσεις και αλιευτικές κοινότητες να επανεξετάσουν τη σχέση τους με αυτό το αρπακτικό.
Οι καταστροφικές επιπτώσεις στο Δέλτα του Πάδου
Στη λιμνοθάλασσα Scardovari, στη βορειοανατολική Ιταλία, η συγκομιδή αχιβάδων της Μανίλα ήταν το βιοποριστικό μέσο για εκατοντάδες οικογένειες. Ωστόσο, από το 2023, η ετήσια αλίευση αχιβάδων έχει μειωθεί κατά 93% , από 4.800 τόνους σε μόλις 340. Στη γειτονική λιμνοθάλασσα Goro, η παραγωγή έχει μειωθεί κατά 70% σε σύγκριση με την προηγούμενη δεκαετία, σύμφωνα με στοιχεία του Συμβουλευτικού Συμβουλίου Υδατοκαλλιέργειας. Ο ένοχος: το μπλε καβούρι, το οποίο καταβροχθίζει τόσο αχιβάδες με σπόρους όσο και ενήλικα αχιβάδες.
Ο πληθυσμός των καβουριών έχει εκτοξευθεί. Μεταξύ 2022 και 2024, τα αλιεύματα αυτού του είδους στο δέλτα δεκαπλασιάστηκαν, από 200 σε 2.000 τόνους. Περισσότεροι από 600 ψαράδες, το 40% της τοπικής αλιευτικής κοινότητας, έχουν εγκαταλείψει τη δραστηριότητα , σύμφωνα με την οργάνωση. Κάποιοι, όπως η Oscarina Soncin, αναγκάστηκαν να βρουν δουλειά καθαρίζοντας σπίτια, ενώ άλλοι, όπως η Angela Franceschetti, στράφηκαν στο ψάρεμα καβουριών για να προσπαθήσουν να επιβιώσουν.
Η ιταλική κυβέρνηση έχει διαθέσει τουλάχιστον 10 εκατομμύρια ευρώ για τη σύλληψη και την εξάλειψη αυτών των καρκινοειδών, καθώς και για την εγκατάσταση προστατευτικών διχτυών. Η κατανάλωσή τους έχει επίσης προωθηθεί, αλλά οι Ιταλοί παραμένουν διστακτικοί. Μια εταιρεία από τη Σρι Λάνκα, η Taprobane Seafoods, συνεργάστηκε με αλιείς για να δημιουργήσει μια αλυσίδα εφοδιασμού εξαγωγών, ιδίως προς τις Ηνωμένες Πολιτείες, όπου το κρέας του μπλε καβουριού είναι μια λιχουδιά.
Η τροφική πλαστικότητα του μπλε καβουριού στις Βαλεαρίδες Νήσους
Εν τω μεταξύ, μια ομάδα από την Διεπιστημονική Ομάδα Οικολογίας στο Πανεπιστήμιο των Βαλεαρίδων Νήσων (UIB) δημοσίευσε μια μελέτη στο περιοδικό Estuarine, Coastal and Shelf Science που ρίχνει φως στην εισβολή αυτού του είδους. Αναλύοντας 298 δείγματα που συλλέχθηκαν σε οκτώ τοποθεσίες στη Μαγιόρκα, τη Μενόρκα, την Ίμπιζα και τη Φορμεντέρα , οι ερευνητές ανακάλυψαν ότι το μπλε καβούρι έχει μια εξαιρετικά μεταβλητή διατροφή ανάλογα με το βιότοπο.
Σε ετερογενή περιβάλλοντα όπως η Αλμπουφέρα της Μαγιόρκα, η διατροφή του είναι εξαιρετικά ποικίλη και ευέλικτη, ενώ σε περιοχές όπως το Κανιαμέλ ή το ρέμα Μπόρχες, επιδεικνύει μια πιο εξειδικευμένη διατροφή. Αυτή η τροφική πλαστικότητα του επιτρέπει να αποικίζει τα πάντα, από ολιγοτροφικές παράκτιες λιμνοθάλασσες έως υγροτόπους με σημαντική ηπειρωτική απορροή , ένα πλεονέκτημα έναντι των ιθαγενών ειδών με πιο αυστηρές απαιτήσεις. Η μελέτη ανίχνευσε επίσης διαφορές μεταξύ των φύλων, αν και μικρότερες από αυτές που παρατηρήθηκαν μεταξύ των οικοσυστημάτων.
Οι συγγραφείς τονίζουν ότι η κατανόηση αυτής της μεταβλητότητας είναι ζωτικής σημασίας για τον σχεδιασμό πιο αποτελεσματικών στρατηγικών διαχείρισης. Η έρευνα, που αποτελεί μέρος των έργων Iberostar–UIB Chair of the Sea και Biodibal , θεσπίζει μια επιστημονική βάση για την αξιολόγηση του τρόπου με τον οποίο το μπλε καβούρι αλληλεπιδρά με τα παράκτια οικοσυστήματα και πώς μπορούν να εξελιχθούν οι οικολογικές του επιπτώσεις.
Στρατηγικές ελέγχου και προσαρμογής
Αντιμέτωπες με τη δυσκολία της εξάλειψης του μπλε καβουριού, τόσο η Ιταλία όσο και η Ισπανία αναζητούν τρόπους προσαρμογής. Στο Δέλτα του Πάδου, οι ψαράδες που εξακολουθούν να επιμένουν συνδυάζουν την αλιεία καβουριών με τη διατήρηση των μονάδων εκτροφής αχιβάδων και μυδιών τους. Η συνεργασία τους με την Taprobane Seafoods στοχεύει στη μετατροπή μιας απειλής σε οικονομική ευκαιρία , αν και η τοπική τιμή του καβουριού παραμένει χαμηλή και η εγχώρια κατανάλωση περιορισμένη.
Στις Βαλεαρίδες Νήσους, οι επιστήμονες τονίζουν την ανάγκη παρακολούθησης της εξάπλωσης του είδους και του αντίκτυπού του στις αυτόχθονες κοινότητες. Η θέρμανση της Μεσογείου και οι ηπιότεροι χειμώνες επιμηκύνουν την αναπαραγωγική περίοδο του καβουριού , γεγονός που θα μπορούσε να επιδεινώσει την κατάσταση τα επόμενα χρόνια. Εν τω μεταξύ, οι τοπικές αρχές και τα ερευνητικά κέντρα διατηρούν συνεχή επαγρύπνηση για την πρόβλεψη νέων επιδημιών.
Η ιστορία γυναικών ψαράδων όπως η Giovanna Pizzo, η οποία μετά από 34 χρόνια αλίευσης αχιβάδων εργάζεται τώρα σε ένα εργοστάσιο επεξεργασίας ψαριών, αντικατοπτρίζει το ανθρώπινο δράμα πίσω από αυτή την οικολογική κρίση. Το μπλε καβούρι ήρθε για να μείνει και η μόνη διέξοδος φαίνεται να είναι να μάθουμε να συνυπάρχουμε μαζί του, είτε πιάνοντάς το, είτε εξάγοντάς το, είτε μελετώντας τη συμπεριφορά του για να ελαχιστοποιήσουμε τη ζημιά.
